Silna konkurencja na rynku pracy zmusza osoby poszukujące zatrudnienia do jak najbardziej efektywnego zaprezentowania siebie. Na znaczeniu zyskują wszelkie dostępne sposoby. Jednym ze środków mogących wspomóc osobę poszukującą pracy są referencje, które dziś – dzięki nowym technologiom  – mają nowy wymiar.

W tradycyjnym ujęciu referencje wystawiane są na papierze przez poprzednich pracodawców, wykładowców lub dyrekcję uczelni. Internetowe społeczności profesjonalistów jak np. Linkedin wprowadziły jednak nowy trend w tym zakresie – umożliwiają bowiem pokazanie referencji on-line od grona tzw. zaufanych ludzi, z różnego poziomu współpracy. Ta metoda zbierania i prezentowania referencji jest bardziej elastyczna i wygodna, tak dla poszukujących pracy jak i rekrutujących dlatego też staje się coraz bardziej popularna (w przeciwieństwie do papierowych referencji).
Samo kolekcjonowanie pozytywnych ogólników na nasz temat od rzeszy różnych osób nie zapewni jednak sukcesu. Opinie te, oprócz pozytywnego wydźwięku, muszą mieć bowiem znamiona wiarygodności, a takową może zapewnić precyzyjnie ujęta treść przez odpowiednio dobraną osobę. Poniżej znajdziesz wskazówki, jak zbierać wartościowe referencje.

Strategiczny dobór osób

Największym błędem w fazie tworzenia referencji jest nieprzemyślenie kwestii kogo o nie prosimy i zwykłe proszenie tego kto jest akurat pod ręką. To nie jest czas na siadanie na laurach, wybierania najłatwiejszej drogi, czy bycie impulsywnym. Poświęć czas i wysiłek na rozważenie wszystkich możliwych opcji. Na początek nie przekreślaj nikogo, zrób po prostu długą listę.
Do wystawienia rekomendacji powinieneś wytypować osoby, które poznały Twoja pracę najlepiej. Optymalnie jest, jeśli referencje napisane są przez bezpośredniego przełożonego. Wtedy informacja dotycząca wykonywanej pracy może być bardzo precyzyjna. Jeśli jednak bezpośredni przełożony nie zna wszystkich Twoich osiągnięć albo obawiasz się, że nie tryska entuzjazmem na Twój temat, wytypuj inne osoby. Ale uwaga! Na liście powinny być osoby, które miały szanse faktycznie poznać twoje osiągnięcia i atuty – i które ujmą je w pozytywnym świetle.

Różne kategorie referencji

W przypadku doświadczonej zawodowo osoby większość referencji powinna pochodzić od byłych przełożonych i bliskich współpracowników. Dodatkowo można poprosić o referencje o charakterze edukacyjnym (od mentora) lub o tzw. osobiste referencje.
Studenci i absolwenci mają mniejszy wybór, dobrze byłoby mieć kilka referencji z praktyk albo pracy wolontaryjnej – jako dodatek do referencji od profesora i tych osobistych.
Staraj się unikać członków rodziny; duchowni i przyjaciele mogą wystąpić w przypadku udzielania osobistych referencji. Byli coachowie, sprzedawcy, klienci i biznesowi znajomi są też mile widziani.
Kolejny krok polega na zagadnięciu wybranych osób i ewentualnej prośbie o referencje.

Jak prosić o referencje

To jak prosimy o referencje ma istotny wpływ na ich ostateczny wygląd.
Czasami osoba, którą poprosisz o referencje odmówi. Zaakceptuj to. Nie warto naciskać. Osoba ta wyświadcza przysługę nie podejmując się oceny. Inaczej, robiąc to wbrew własnej woli zamiast pomóc, może zaszkodzić.
Jeśli poprosisz o referencje przez portal społecznościowy system wygeneruje gotową prośbę o napisanie referencji. Zamiast jednak pytać:

“Czy możesz napisać mi referencje?”

Pytaj

“Czy czujesz, że możesz napisać wspierające moją aplikację referencje na stanowisko Y [jako Y wpisz nazwę stanowiska o jakie się ubiegasz]”.

Ewentualnie zapytaj czy potencjalny referujący może napisać

“pomocne referencje.”

Nie potrzebujesz starego, byle jakiego czy sztampowego listu referencyjnego – potrzebujesz dobrych referencji.

Sedno referencji

Dobrze napisane referencje powinny informować, co dokładnie robiliśmy, jakie odpowiedzialności na nas spoczywały, z kim współpracowaliśmy, jaki był efekt końcowy wykonywanej przez nas pracy, jakie były nasze największe sukcesy. Wszystkie zawarte w rekomendacji informacje powinny pomóc odpowiedzieć na pytania typu

„kto?”, “co?”, “dlaczego?”, ” jak?”.

W kolejnej części wymienia się cechy, którymi pracownik szczególnie się wyróżniał, podpiera je przykładami, opisuje największe sukcesy i wylicza powody, dla których warto z nim współpracować.
Ważne jest, by list referencyjny zawierał maksymalnie 3-4 kluczowe cechy. Ich przesyt może sprawić, że z jednej strony list stanie się nieczytelny i ‘przegadany’, z drugiej strony będzie niewiarygodną laurką.
Właśnie znalezienie odpowiedniej równowagi pomiędzy zachwalaniem pracownika, a obiektywną oceną jest kluczem do napisania wartościowych referencji. Nie można przesadzić z pozytywami, gdyż list straci wiarygodność. Wszak z założenia jest to pozytywna opinia przełożonego o podwładnym, dlatego warto skupić się na jego jak najwyższej informacyjnej wartości.

Polecam zbieranie referencji w obu wersjach on-line i papierowej. Jeśli zdecydujesz się na wersje tradycyjne pamiętaj, żeby raczej nie zamieszczać ich listy ani treści w CV czy w liście motywacyjnym, które wysyłasz do pracodawcy. W tym wypadku zamieszczasz w CV klauzule

“Referencje dostępne na życzenie”.

Referencje wysyła się bowiem raczej w oddzielnym dokumencie i głównie wtedy, gdy pracodawca o nie prosi.
Gdy posługujesz się aplikacją elektroniczną i posiadasz referencje on-line zamieść na aplikacji adnotację

“Sprawdź moje referencje”

i dodaj aktywny link do swojego profilu, w którym kolekcjonujesz rekomendacje. Dzięki temu pracodawca nie pogubi się w gąszczu dokumentów i będzie mógł cię sprawdzić w dowolnej chwili.  Dodatkowo zaskoczysz go swoją innowacyjnością i może czymś jeszcze – jeśli tylko zadbasz o właściwy poziom referencji.

Jak widzisz skorzystanie ze strategii referencyjnej wymaga przygotowania, samo napisanie referencji tym bardziej. Poproś więc wybrane przez siebie osoby odpowiednio wcześnie o rekomendacje. Gdy będzie już po wszystkim nie zapomnij im podziękować za pomoc.

Powiązane wpisy:

Jak odkryć swoje mocne strony? – WIDEO